Galli-Galli disease is een zeldzame acantholytische dermatose, gekenmerkt door een reticulaire hyperpigmentatie in combinatie met jeukende, erythemateuze of roodbruine schilferende papeltjes. De naam is afgeleid van 2 broers die de afwijking hadden, beschreven in een case report in 1982 door Bardach et al. De voorkeurslokalisaties zijn de plooien (de oksels en de liezen), de romp en de proximale extremiteiten. Galli-Galli disease lijkt op Dowling-Degos disease, en de huidige gedachte is dat het een acantholytische variant van de ziekte van Dowling-Degos is.



De ziekte van Dowling-Degos is een autosomaal dominante genodermatose met variabele penetrantie, die een reticulaire hyperpigmentatie kan veroorzaken, vooral in de oksels en de liezen. Daarnaast kunnen comedo-achtige laesies op de rug, nek en in het gelaat voorkomen, en verzonken acneïforme littekens rond de mond. Dowling-Degos kan ook ontstaan bij personen die het niet in de familie hebben (sporadisch voorkomen, nieuw ontstane mutatie). Het berust meestal op een mutatie in het keratine 5 gen (KRT5). Dit keratine is onderdeel van het cytoskelet van keratinocyten. KRT5 vormt intermediate filaments (heterodimeren) met cytokeratine 14 en beide eiwitten zijn betrokken bij de verankering van keratinocyten aan elkaar en aan de dermis. Bij mutaties ontstaan er afwijkende intermediate filament structures waardoor de binding aan desmosomen en hemidesmosomen verstoord is en acantholyse kan ontstaan. Daarnaast is KRT5 betrokken bij epidermale differentiatie en de opname en afbraak van melanosomen door keratinocyten. Mutaties in het KRT5 gen veroorzaken hyperplasie van de epidermale retelijsten en ophoping van melanine, met als gevolg de typische reticulaire hyperpigmentatie. Met behulp van whole-exome sequencing (WES), zijn er ook mutaties gevonden in POFUT1 (protein O-fucosyltransferase 1) en POGLUT1 (protein O-glucosyltransferase 1). POGLUT1 bindt O-linked glucose aan serine residuen in epidermal growth factor-like repeats van Notch receptors, en is een regulerend eiwit in Notch signalling pathways. Mutaties in POGLUT1 of POFUT1 veroorzaken waarschijnlijk via verstoring van Notch signalling pathways abnormale pigmentatie en abnormale morfologie van de keratinocyten.

Bij Galli-Galli disease worden dezelfde mutaties gevonden als bij de ziekte van Dowling-Degos. Er bestaat ook een (gedissemineerde) variant van Galli-Galli disease waarbij er roodbruine maculae en papeltjes ontstaan, vaak ook schilferend, vooral op de romp en extremiteiten, met name de onderste extremiteiten, maar waarbij de typische donkere reticulaire hyperpigmentaties in de plooien en genitale regio ontbreken. Deze variant is al bij een aantal patiënten in Europa beschreven, en er zijn bij deze patiënten mutaties gevonden in POGLUT1. Er zijn ook al patiënten beschreven die beide beelden door elkaar hadden, waarbij uit biopten van de romp Galli-Galli disease kwam en uit biopten van reticulaire gepigmenteerde laesies in de plooien Dowling-Degos disease. Ook bij Galli-Galli disease zijn er soms comedo-achtige laesies en putjes in het gelaat. Beide aandoeningen zijn dus verschillende fenotypische presentaties van dezelfde genetische afwijking, en in sommige artikelen wordt al de samengevoegde naam Galli-Galli / Dowling-Degos disease gebruikt.

DD:
Ziekte van Dowling-Degos, overige vormen van reticulaire hyperpigmentatie, epidermolysis bullosa with mottled pigmentation, Kitamura's reticulate acropigmentation, reticulate acropigmentation of Dohi, transient acantholytic dermatosis (Grover), ziekte van Darier, ziekte van Haber.

Diagnostiek:
Biopt. De diagnose wordt vooral gesteld op basis van de acantholyse die gezien wordt. Genetisch onderzoek naar mutaties in KRT5, POGLUT1, POFUT1.

PA:
Vingervormige (digitate, filiforme) uitstulpingen van de retelijsten in de dermis in combinatie met focale acantholyse, sterk lijkend op het beeld bij transient acantholytic dermatosis (Grover’s disease) en benign familial pemphigus (Hailey-Hailey disease). De foci van acantholysis zitten hoog in het stratum spinosum en/of in het stratum granulosum. Het stratum granulosum is verbreed. De suprapapillaire epidermis is dun. Tevens meestal hyperpigmentatie in de basale laag. Soms enkele dyskeratotische keratinocyten, soms focaal spongiose in de epidermis. In de inflammatoire fase kan er een infiltraat van lymfocyten, histiocyten, en enkele eosinofielen in de papillaire dermis liggen.

Therapie:
Galli-Galli disease is moeilijk te behandelen. Lokale corticosteroïden doen iets op de inflammatoire component, maar de laesies gaan er niet van weg. Hydrochinon heeft weinig effect. Mogelijk effectief zijn lokale retinoïden, adapaleen, en behandeling met een Erbium Yag laser.




Author(s):
dr. Jan R. Mekkes. Dermatologist, Amsterdam UMC.