Houtteer (pix liquida) (producten met houtteer zijn meestal niet meer leverbaar)
R/ houtteer (pix liquida) 10% in zinkzalf (houtteer destillaat 10 g, zinkzalf FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 100 g.

Ichthammol (ichthyol) (producten met ichthammol zijn meestal niet meer leverbaar)
R/ ichthammol 1,5%, zinkoxide 20% in vaseline lanette creme. Tube 100 g.
R/ ichthammol 10% in zinkzalf (ichthammol 10 g, zinkzalf FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 100 g.
R/ ichthammol 3% in lanette crème (ichthammol 3 g, cremor lanette FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 30 g.
R/ ichthammol 3% in zinkzalf (ichthammol 3 g, zinkzalf FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 30 g.
R/ ichthammol 5% in lanette crème (ichthammol 5 g, cremor lanette FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 30 g.
R/ ichthammol 5% in zinkzalf (ichthammol 5 g, zinkzalf FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 30 g.
R/ ichthammol 5%, zwavel 5% in lanette crème (ichthammol 5 g, sulfur precipitatum 5%, zinkzalf FNA ad 100 g (koolteerformularium)). Tube 30 g.
R/ ichthammolzalf 10% FNA (Unguentum ichthammoli 10% exFNA) (ichthammol (ichthyol) 10 g, wolvet 10 g, vaseline ad 100 g). Tube 30 g.

Koolteer (pix lithantracis)
R/ koolteer (pix lithantracis) 1% in vaseline lanette crème (gezuiverde koolteer 1 g, vaseline lanette aa ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 103470).
R/ koolteer (pix lithantracis) 2% in vaseline lanette crème (gezuiverde koolteer 2 g, vaseline lanette aa ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 103471).
R/ koolteer (pix lithantracis) 3% in vaseline lanette crème exFNA (gezuiverde koolteer 3 g, vaseline lanette aa ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 5259).
R/ koolteer (pix lithantracis) 5% in vaseline lanette crème exFNA (gezuiverde koolteer 5 g, vaseline lanette aa ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 105014).
R/ koolteer (pix lithantracis) 10% in vaseline lanette crème exFNA (gezuiverde koolteer 10 g, vaseline lanette aa ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 105133).
R/ koolteer (pix lithantracis) 3% in zinkoxidepasta FNA (koolteerpasta 3% FNA) (gezuiverde koolteer 3 g, zinkoxide pasta FNA ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 102007).

Koolteer oplossing (liquor carbonis detergens)
R/ koolteer oplossing (LCD) 7.5% / levomenthol 1.5% shampoo, flacon à 300 ml (magistraal recept van Fagron nr. 117942, ter vervanging van Denorex Rx shampoo).
R/ koolteer oplossing (LCD) 9%, levomenthol 1.5% shampoo: Denorex Therapeutic Maximum Itch Relief Dandruff Shampoo & Conditioner (verkrijgbaar via Amazon.com).
R/ koolteer oplossing (LCD) 4% shampoo: Tarmed shampoo (verkrijgbaar in Duitsland).
R/ koolteer oplossing (LCD) 5% in vaselinelanettecrème (gezuiverde koolteeroplossing 5 ml, vaselinelanettecrème ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 3007328).
R/ koolteer oplossing (LCD) 5%, zwavel 5% in zinkzalf (gezuiverde koolteeroplossing 5 ml, zwavel 5 g, in zinkzalf FNA ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 5132).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in lanettecrème FNA (gezuiverde koolteeroplossing 10 ml, lanettecrème FNA ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 426).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in lanettezalf FNA (gezuiverde koolteeroplossing 10 ml, lanettezalf FNA ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 444).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in vaselinelanettecrème FNA (gezuiverde koolteeroplossing 10 ml, vaselinelanettecrème ad 100 g). Tube 100 g (Fagron nr. 3007329).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in vaselinelanettecrème FNA (gezuiverde koolteeroplossing 10 ml, vaselinelanettecrème ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 3000349).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in zinkzalf (gezuiverde koolteeroplossing 10 ml, zinkzalf FNA ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 443).
R/ koolteer oplossing (LCD) 20% in lanettezalf FNA (gezuiverde koolteeroplossing 20 ml, lanettezalf FNA ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 438).
R/ koolteer oplossing (LCD) 20% in vaselinelanettecrème FNA (gezuiverde koolteeroplossing 20 ml, vaselinelanettecrème ad 100 g). Tube 30 g (Fagron nr. 300733).

Combinatie preparaten met teer en corticosteroiden
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, triamcinolon 0.1%, salicylzuur 10% in lanettezalf FNA. Tube 30 g.
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, triamcinolon 0.1% in vaselinelanettecrème FNA. Tube 30 g.

Combinatie preparaten met teer en salicylzuur
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, triamcinolon 0.1%, salicylzuur 10% in lanettezalf FNA. Tube 30 g.
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, salicylzuur 10% in lanettezalf FNA. Tube 100 g.

Teerpreparaten voor het behaarde hoofd
R/ koolteer levomenthol shampoo (Denorex Rx). Flacon 200 ml.
R/ koolteer oplossing (LCD) 20%, in paraffine capitis lotion. Tube 250 ml.
R/ koolteer oplossing (LCD) 10% in lanettezalf FNA. Tube 30 g (Fagron nr. 444).
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, salicylzuur 10% in lanettezalf FNA. Tube 100 g.
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, triamcinolon 0.1%, salicylzuur 10% in lanettezalf FNA. Tube 30 g.
R/ koolteer oplossing (LCD) 10%, triamcinolon 0.1% in vaselinelanettecrème FNA. Tube 30 g.
R/ LCD 5%, hydrocortison 1 % in lanettezalf FNA.


Achtergrondinformatie over teerpreparaten
Teerpreparaten worden steeds minder vaak gebruikt, sommige teerzalven zijn ook gewoon niet meer leverbaar, of alleen nog maar als magistrale receptuur. In het tijdperk voordat corticosteroïden bestonden werden teerzalven op grote schaal gebruikt bij eczeem en psoriasis. Teerpreparaten hebben een lichte anti-inflammatoire werking, daarnaast blijken ze de huidbarrière te kunnen herstellen, zo blijkt uit recent onderzoek. Teerpreparaten worden vooral gebruikt bij kinderen met atopisch eczeem, bij psoriasis in een dagbehandelingsetting, bij chronisch handeczeem, bij eczema nummulare, en bij nog wat bijzondere indicaties. Teerpreparaten kunnen ook worden gecombineerd met corticosteroïden en met salicylzuur. Hoewel in principe elke apotheker deze magistrale receptuur zelf zou moeten kunnen maken, is het beter om de keuze te beperken tot het assortiment van groothandels zoals Fagron. Vanuit de vele eeuwen ervaring met teer bij huidziekten is bekend dat teer bij gebruik op de huid niet schadelijk en niet kankerverwekkend is. Maar de grondstoffen staan wel op EU lijsten gemeld als carcinogeen; dit betekent dat de bereiding aan veiligheidsvoorschriften is gebonden en beter kan plaatsvinden in de gespecialiseerde bereidingsapotheken. Het kan verstandig zijn om dit van tevoren aan de patiënt c.q. ouders uit te leggen want het komt regelmatig voor dat ouders bij het ophalen van een recept voor hun baby bij de apotheekbalie te horen krijgen van iemand die het niet helemaal begrijpt 'het is wel kankerverwekkend, hoor!'.


Author(s):
dr. Jan R. Mekkes. Dermatologist, Amsterdam UMC.